หนังสือและคู่มือ

SHARE

เอกสารเผยแพร่ ›› หนังสือและคู่มือ

 

โครงการศึกษาเหตุผลการเลือกชายหาดท่องเที่ยว และความพึงพอใจของนักท่องเที่ยวบริเวณชายฝั่งอ่าวไทย

  • เดือน/ปีที่พิมพ์
  • กันยายน 2553
  • บทนำ
  •                    การท่องเที่ยวเป็นอีกหนึ่งนโยบายหลักในการกระตุ้นเศรษฐกิจและสร้างรายได้ให้กับประเทศ ชายหาดท่องเที่ยวถือเป็นแหล่งทรัพยากรที่สร้างรายได้มหาศาล  คุณภาพของประสบการณ์ท่องเที่ยวนับว่ามีอิทธิพลอย่างยิ่งต่อความพึงพอใจและโอกาสการกลับมาเยือนชายหาดท่องเที่ยวแห่งนั้นอีกครั้ง โดยคุณภาพของประสบการณ์การท่องเที่ยวตามกรอบแนวคิดของการศึกษานี้ได้แบ่งการพิจารณาออกเป็น 2 องค์ประกอบหลัก อันได้แก่ (1) ทัศนคติของนักท่องเที่ยวในการเลือกชายหาดท่องเที่ยว  ซึ่งเป็นบรรทัดฐานเชิงพฤติกรรมของนักท่องเที่ยวที่มีอิทธิพลต่อการตัดสินใจมาเยือนชายหาดท่องเที่ยว โดยใช้การสำรวจลำดับความสำคัญและระดับความพึงพอใจของปัจจัยที่เป็นเหตุผลในการเลือกชายหาดและ (2) ผลกระทบทางด้านจิตวิทยาต่อนักท่องเที่ยว ซึ่งเป็นอิทธิพลของคุณภาพสิ่งแวดล้อมชายหาด ที่มีต่อการเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยว โดยการสำรวจการรับรู้ของนักท่องเที่ยวต่อความแออัดและผลกระทบสิ่งแวดล้อมบริเวณชายหาดท่องเที่ยว
     
                       การสำรวจแบบสอบถามนักท่องเที่ยวจำนวน 600 ตัวอย่าง บริเวณ 6 ชายหาดท่องเที่ยวในเขตจังหวัดชายฝั่งอ่าวไทยตอนใน ได้แก่ ตราด จันทบุรี ระยอง ชลบุรี เพชรบุรี และประจวบคีรีขันธ์ เพื่อสำรวจลำดับความสำคัญและระดับความพึงพอใจที่มีต่อเหตุผลในการตัดสินใจเลือกชายหาดท่องเที่ยว  พบว่าเหตุผลที่นักท่องเที่ยวชาวไทยให้น้ำหนักความสำคัญสูงสุด 5 ลำดับแรก คือ ทิวทัศน์/ภูมิประเทศ  ระยะทาง ความปลอดภัย ความสะอาดของน้ำทะเล และความสะอาดของหาดทราย ตามลำดับ ในขณะที่นักท่องเที่ยวชาวต่างชาติให้เหตุผลสูงสุด 5 ลำดับแรก คือ ทิวทัศน์/ภูมิประเทศ ความสะอาดของน้ำทะเล ความสะอาดของหาดทราย ความปลอดภัย และระยะทาง ตามลำดับ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงพื้นฐานทัศนคติในเชิงพฤติกรรมการท่องเที่ยวที่แตกต่างกัน กล่าวคือ นักท่องเที่ยวชาวต่างชาติมีบรรทัดฐานด้านคุณภาพสิ่งแวดล้อมในระดับที่ค่อนข้างสูงกว่านักท่องเที่ยวชาวไทย
     
                       ด้านการรับรู้ของนักท่องเที่ยวต่อความแออัด นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่ไม่รู้สึกแออัดเลย และไม่มีบรรทัดฐานเกี่ยวกับจำนวนนักท่องเที่ยวอื่นที่พบเห็นบริเวณชายหาดท่องเที่ยว อย่างไรก็ดี การรับรู้ต่อความแออัดมีความสัมพันธ์กับการเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวและความพึงพอใจโดยรวม กล่าวคือ ถ้านักท่องเที่ยวรับรู้ได้ว่ามีความแออัดมาก การเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวก็จะเกิดขึ้นมากเช่นกัน โดยนักท่องเที่ยวที่มีความรู้สึกแออัดมากจะมีระดับความพึงพอใจน้อย
                       ด้านการรับรู้ของนักท่องเที่ยวต่อผลกระทบสิ่งแวดล้อม นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่รับรู้ได้ว่าชายหาดเกิดผลกระทบสิ่งแวดล้อม และรู้สึกว่าคุณภาพของประสบการณ์ท่องเที่ยวเปลี่ยนแปลงไปอันเนื่องมาจากผลกระทบสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นนั้น การรับรู้ต่อผลกระทบสิ่งแวดล้อมมีความสัมพันธ์กับเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวและความพึงพอใจโดยรวม นั่นคือ นักท่องเที่ยวที่มีการรับรู้ต่อผลกระทบสิ่งแวดล้อมมากจะมีการเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวในระดับมากเช่นกัน และถ้าการรับรู้ต่อผลกระทบสิ่งแวดล้อมมากจะยิ่งมีระดับความพึงพอใจน้อย
     
                       ด้านโอกาสในการกลับมาเยือน การเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวและความพึงพอใจโดยรวมนั้นมีอิทธิพลต่อโอกาสในการกลับมาเยือนชายหาดท่องเที่ยวแห่งนั้นอีกครั้ง แต่การรับรู้ต่อความแออัดและผลกระทบสิ่งแวดล้อมของนักท่องเที่ยวพบว่าไม่มีอิทธิพลโดยตรงต่อโอกาสในการกลับมาเยือน นั่นคือ นักท่องเที่ยวยังคงอยากกลับมาเยือนชายหาดท่องเที่ยวแห่งนั้นอีก แม้ว่ารับรู้ได้ถึงความแออัดและผลกระทบสิ่งแวดล้อม อย่างไรก็ตาม การรับรู้ดังกล่าวมีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงประสบการณ์ท่องเที่ยวซึ่งจะส่งผลทางอ้อมต่อโอกาสในการกลับมาเยือน นั่นเอง
     
     
                       นักท่องเที่ยวชาวไทยมีบรรทัดฐานด้านคุณภาพสิ่งแวดล้อมในระดับที่ค่อนข้างต่ำกว่านักท่องเที่ยวชาวต่างชาติ ซึ่งสะท้อนให้เห็นผ่านทัศนคติพื้นฐานในเชิงพฤติกรรมการท่องเที่ยวที่ต่างกัน ดังนั้นจึงควรเร่งวางยุทธศาสตร์และกลยุทธในการยกระดับความตระหนักด้านสิ่งแวดล้อมให้แก่นักท่องเที่ยวชาวไทย เพื่อสร้างความรับผิดชอบร่วมกันในการดูแลรักษาทรัพยากรชายหาดท่องเที่ยวของประเทศไทยให้สามารถใช้ประโยชน์ได้อย่างยั่งยืน การรับรู้ต่อความแออัดและผลกระทบสิ่งแวดล้อมของนักท่องเที่ยวจัดว่าเป็นการประเมินผลกระทบทางจิตวิทยาที่ใช้ในการกำหนดขีดความสามารถในการรองรับทางจิตวิทยาของพื้นที่ชายหาด   อย่างไรก็ตาม การศึกษาครั้งนี้ยังพบว่าอิทธิพลของผลกระทบสิ่งแวดล้อมมีน้ำหนักมากกว่าความแออัด  ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพประสบการณ์ท่องเที่ยว ความพึงพอใจ และโอกาสในการกลับมาเยือน ดังนั้นจึงควรวางมาตรการและแผนปฏิบัติงานในการอนุรักษ์ชายหาดท่องเที่ยวที่เน้นมิติของการฟื้นฟูผลกระทบสิ่งแวดล้อมอย่างเร่งด่วน เพื่อยกระดับคุณภาพประสบการณ์ที่นักท่องเที่ยวพึงได้รับ
     
     
  • ผู้เขียน/บรรณาธิการ
  • คณะเทคโนโลยีทางทะเล มหาวิทยาลัยบูรพา วิทยาเขตจันทบุรี
  • หน่วยงาน
  • กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง
  • TAGS ที่เกี่ยวข้อง : 
  • ชายหาด, beach, tourist
  • ความพึงพอใจในบทความ

    • พึงพอใจมากที่สุด
    • พึงพอใจมาก
    • พึงพอใจปานกลาง
    • พึงพอใจน้อย
    • พึงพอใจน้อยที่สุด / ให้ปรับปรุง